సేకరణ: డాక్టర్ బంటు కృష్ణ, ఫ్రీలాన్స్ జర్నలిస్ట్.
నేటి యుద్ధం కేవలం క్షిపణులు, డ్రోన్ల మధ్య జరుగుతున్న పోరాటం కాదు. ఇది అహంకారానికి, అస్తిత్వానికి మధ్య జరుగుతున్న ఒక భయంకరమైన చదరంగం. యుద్ధం అనేది రక్తపాతం మాత్రమే కాదు. అది మానవ నైతికతను పరీక్షించే ఒక అగ్నిగుండం. లోకం చూస్తున్నది కేవలం తెరపై కనిపించే దృశ్యాలను మాత్రమే. కానీ ఆ తెర వెనుక అజ్ఞాతంగా సాగుతున్న కొన్ని చేదు నిజాలు, వ్యూహాత్మక రహస్యాలు సామాన్యుడికి అందవు.
ప్రస్తుత ఇరాన్-అమెరికా ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో.. బహిరంగంగా చర్చకు రాని కొన్ని అత్యంత కీలకమైన అంశాలను ఇక్కడ విశ్లేషిద్దాం….
ట్రంప్ కుటుంబం మరియు ఇజ్రాయెల్ బంధం (The Deep Ties)…
1.డొనాల్డ్ ట్రంప్ తనయ ఇవాంకా, తన భర్త జారెడ్ కుష్నర్ యొక్క సాంప్రదాయ యూదు మూలాలను గౌరవిస్తూ 2009లో జుడాయిజాన్ని స్వీకరించారు. మత*మార్పిడిగానే కాకుండా, ఆధ్యాత్మిక నిష్ఠతో ‘యహేల్’ అనే హీబ్రూ నామధేయాన్ని ధరించి ఆ సంస్కృతిని పుణికిపుచ్చుకున్నారు. ప్రస్తుతం ఆమె అమెరికాలోని అత్యంత శక్తివంతమైన మరియు ప్రభావవంతమైన యూదు మహిళల్లో ఒకరుగా గుర్తింపు పొందారు.
- ఆచార వ్యవహారాలు.
ఇవాంకా, జారెడ్ కుష్నర్ దంపతులు తమ సంతానాన్ని సాంప్రదాయ యూదు విలువల మధ్య పెంచుతున్నారు. అత్యంత నిష్ఠతో ‘షాబత్’ నియమాలను పాటిస్తూ, శుక్రవారం సూర్యాస్తమయం నుండి శనివారం వరకు సాంకేతికతకు, ప్రయాణాలకు దూరంగా ఉంటారు. కేవలం దైవ ప్రార్థనలకు, కుటుంబ బంధాలకు మాత్రమే ఆ సమయాన్ని కేటాయిస్తారు. ట్రంప్ తీసుకునే కీలక నిర్ణయాల వెనుక ఈ ఆధ్యాత్మిక క్రమశిక్షణ ఒక నిశ్శబ్ద శక్తిగా ప్రభావం చూపుతోంది.
- జారెడ్ కుష్నర్ పాత్ర.
ట్రంప్ అల్లుడు జారెడ్ కుష్నర్ ఒక కుటుంబ సభ్యుడిగానే కాకుండా, గతంలో మధ్యప్రాచ్య వ్యవహారాల్లో కీలక వ్యూహకర్తగా విశిష్ట పాత్ర పోషించారు. చారిత్రాత్మక ‘అబ్రహం ఒప్పందాల’కు (Abraham Accords) ప్రధాన రూపశిల్పిగా నిలిచి, ఇజ్రాయెల్ మరియు అరబ్ దేశాల మధ్య దౌత్య సంబంధాలను పునర్నిర్మించడంలో అగ్రభాగాన నిలిచారు. నేటి అంతర్జాతీయ పరిణామాల్లోనూ ఆయన ఇచ్చే వ్యూహాత్మక సలహాలు ట్రంప్ నిర్ణయాలకు ఒక దిక్సూచిలా పనిచేస్తున్నాయి.
ఇజ్రాయెల్ ఎన్నికలు మరియు నెతన్యాహు భవిష్యత్తు…
A. రాజకీయ సంక్షోభం.
ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని నెతన్యాహు తన రాజకీయ ప్రస్థానంలో అత్యంత సంక్లిష్టమైన అగ్నిపరీక్షను ఎదుర్కొంటున్నారు. 2023 అక్టోబర్ 7 నాటి దాడులు ఆయన నాయకత్వ పటిమను దెబ్బతీశాయి. స్వదేశీ ప్రజల్లో వెల్లువెత్తుతున్న తీవ్ర నిరసనల మధ్య, 2026 ఎన్నికలే లక్ష్యంగా సాగుతున్న ఈ తరుణంలో, తన ఉనికిని కాపాడుకోవడానికి కొనసాగుతున్న ఈ యుద్ధం ఆయనకు ఒక రాజకీయ రక్షణ కవచంలా తోడ్పడుతోంది.” (ప్రధాని మోదీ ఇటీవల జరిపిన ఇజ్రాయెల్ పర్యటన మరియు ఇరు నేతల ఆత్మీయ ఆలింగనాలు, నెతన్యాహు తన రాబోయే ఎన్నికల కోసం వేస్తున్న రాజకీయ ఎత్తుగడలకు నిశ్శబ్ద మద్దతుగా కనిపిస్తున్నాయి. తన రాజకీయ మనుగడ కోసం నెతన్యాహు చేస్తున్న ఈ ప్రయత్నాలకు, అంతర్జాతీయ వేదికపై మోదీ వంటి నేత తోడవ్వడం ఒక బలమైన ప్రచార అస్త్రంగా మారింది. దౌత్యం ముసుగులో సాగుతున్న ఈ పరిణామాలు, అంతిమంగా ఓట్ల వేటలో భాగంగా సాగుతున్న రాజకీయ చదరంగంలానే స్ఫురిస్తున్నాయి.)
B. ట్రంప్ – నెతన్యాహు భేటీ.
వాషింగ్టన్ వేదికగా ట్రంప్, నెతన్యాహు మధ్య జరిగిన తాజా భేటీ అంతర్జాతీయ రాజకీయ సమీకరణాల్లో పెను సంచలనం సృష్టించింది. ఇరాన్ అణు వ్యవస్థను నిర్వీర్యం చేయడమే శ్రేయస్కరమని నెతన్యాహు తన వాదనతో ట్రంప్ను ఒప్పించడంలో సఫలీకృతులయ్యారు. ఈ సమావేశం తదనంతరం అమెరికా తన వ్యూహాత్మక సైనిక ధోరణిని మార్చుకోగా, స్వదేశంలో కోల్పోయిన జనాదరణను తిరిగి పొందేందుకు నెతన్యాహుకు అవసరమైన ‘భారీ విజయం’ కోసం ఆయన ట్రంప్ అండను ఒక తిరుగులేని రాజకీయ ఆయుధంగా మలుచుకుంటున్నారు.
C. అమెరికా ఎవాంజెలికల్స్ మద్దతు.
అమెరికా రిపబ్లికన్ పార్టీకి ప్రధాన చోదక శక్తిగా నిలిచే ఎవాంజెలికల్ క్రైస్తవులు, ఇజ్రాయెల్ను కేవలం ఒక రాజకీయ భూభాగంగా కాకుండా పవిత్రమైన దైవభూమిగా పరిగణిస్తారు. ట్రంప్ ఇజ్రాయెల్ పట్ల ప్రదర్శించే అచంచల మద్దతు ఈ ఓటు బ్యాంకును ఆయన వైపు మరింత సుస్థిరం చేస్తోంది. రాజకీయ ప్రయోజనాల కంటే మతపరమైన విశ్వాసాలే ఓటరు నాడిని శాసించే ఈ వ్యూహాత్మక సమీకరణం, 2026 నవంబర్ మధ్యంతర ఎన్నికల ఫలితాలపై నిర్ణయాత్మక ప్రభావం చూపనుంది.
FEW MORE FACTS:
A. అసిమెట్రిక్ వార్ఫేర్… చౌకైన డ్రోన్ vs ఖరీదైన క్షిపణి…
ప్రస్తుత యుద్ధ రంగంలో అమెరికా ఎదుర్కొంటున్న అతిపెద్ద సవాలు ఆర్థికపరమైన వ్యయం; ఇరాన్ రూపొందించిన ఒక్కో షాహెద్ డ్రోన్ విలువ కేవలం 20 వేల డాలర్లు కాగా, దానిని కూల్చివేసేందుకు అమెరికా ప్రయోగిస్తున్న పాట్రియాట్ క్షిపణి ఖర్చు దాదాపు 20 కోట్ల రూపాయలకు పైమాటే. శత్రువు విసిరిన సామాన్య శిలను అడ్డుకోవడానికి అమూల్యమైన స్వర్ణ కవచాన్ని వినియోగించడం వంటి ఈ వ్యూహం ద్వారా ఇరాన్ అమెరికా ఆర్థిక వనరులను క్రమంగా హరిస్తోంది. ఇది యుద్ధ తంత్రంలో అత్యంత చాకచక్యంగా అమలు చేస్తున్న ‘ఆర్థిక క్షీణత’ (Economic Drain) పద్ధతి.
B. ఖమేనీ మరణం: అంతం కాదు.. ఆరంభం…
అయతొల్లా అలీ ఖమేనీ నిష్క్రమణతో ఇరాన్ కుప్పకూలుతుందన్న అమెరికా అంచనాలు తలకిందులయ్యాయి; సజీవంగా ఉన్న మతగురువు కంటే, అమరవీరుడిగా మారిన ఖమేనీ భావజాలం ప్రజల్లో ఇప్పుడు మరింత శక్తివంతంగా పరిఢవిల్లుతోంది. యుద్ధ నీతి ప్రకారం.. శత్రువును సంహరించడం సులభం కానీ, అతను నాటిన ‘ఆశయాన్ని’ రూపుమాపడం అసాధ్యం. తన మరణానంతర నాలుగు తరాల నాయకత్వ వారసత్వాన్ని ముందే సుస్థిరం చేసి, కేంద్ర కమాండ్ లేకపోయినా సైన్యం స్వతంత్రంగా ప్రతీకార దాడులు జరిపేలా ఆయన ఒక పకడ్బందీ వ్యూహాత్మక వ్యవస్థను నిర్మించి వెళ్లారు.
C. చైనా నావిగేషన్ సహకారం…
అంతర్జాతీయ నావిగేషన్ (GPS) వ్యవస్థపై అమెరికాకు ఉన్న గుత్తాధిపత్యం యుద్ధ సమయంలో ప్రత్యర్థిని అంధుడిని చేయగలదు, కానీ ఇరాన్ ఇక్కడ చైనాకు చెందిన ‘బేడూ’ (Beidou) సాంకేతికతను తన రహస్య ఆయుధంగా మలుచుకుంది. దీనివల్ల అమెరికా సిగ్నల్స్ నిలిపివేసినా, ఇరాన్ క్షిపణులు గల్ఫ్ ప్రాంతంలోని అమెరికా సైనిక స్థావరాలను అత్యంత కచ్చితత్వంతో ఛేదిస్తున్నాయి. ఇక్కడ చైనా తెరవెనుక ఉండి ఇరాన్కు ‘చూపు’నిస్తున్నప్పటికీ, యూఏఈ (UAE)లో తనకున్న భారీ ఆర్థిక పెట్టుబడుల దృష్ట్యా ఆ దేశం విచ్ఛిన్నం కాకుండా ఒక సునిశిత వ్యూహాత్మక సమతూకాన్ని పాటిస్తోంది
D. ఐరన్ డోమ్ పరిమితులు…
ఇజ్రాయెల్ ఐరన్ డోమ్ ప్రపంచంలోనే సాటిలేని రక్షణ కవచం, కానీ ప్రతి అజేయ వ్యవస్థకు ఒక సహజ పరిమితి ఉంటుంది. వందలాది డ్రోన్లను ఏకకాలంలో ‘స్వార్మ్స్’ (Swarms) రూపంలో ప్రయోగించి ఆ రక్షణ వలయాన్ని దిగ్బంధించవచ్చు. సాంకేతిక పరిభాషలో ఇది ఒక ‘DDoS’ దాడి వలె సిస్టమ్ను గందరగోళానికి గురిచేస్తుంది. రక్షణ వ్యవస్థ స్పందించేలోపే కొన్ని డ్రోన్లు లక్ష్యాన్ని ఛేదిస్తుండగా, ఇటీవల ఇజ్రాయెల్ సైన్స్ పార్క్ దెబ్బతినడం ఈ సరికొత్త యుద్ధతంత్రానికి నిదర్శనం.
E. ఆర్థిక మాంద్యం ముంగిట ప్రపంచం…
ఈ రణం ఇరాన్ పొలిమేరలకే పరిమితం కాకుండా ప్రపంచ ఆర్థిక ముఖచిత్రాన్ని కుదిపేస్తోంది; హార్ముజ్ జలసంధి దిగ్బంధంతో అంతర్జాతీయ చమురు సరఫరా స్తంభించగా, బ్యారెల్ ధర 110 డాలర్లు దాటడం అమెరికాలో ద్రవ్యోల్బణ సెగలను రాజేస్తోంది. యుద్ధక్షేత్రానికి వేల మైళ్ల దూరంలో ఉన్నా, మన స్టాక్ మార్కెట్లలో ప్రకంపనలు సృష్టిస్తూ సామాన్యుడి పొదుపును హరిస్తోంది. తుపాకీ గుళ్లు సరిహద్దుల్లో ప్రాణాలు తీస్తుంటే, ఈ ఆర్థిక అస్థిరత కోట్లాది మంది సామాన్యుల జీవనోపాధిపై గొడ్డలిపెట్టుగా మారుతోంది.
F. భారత్ వ్యూహాత్మక మౌనం…
భారతదేశ నిశ్శబ్దంపై వెల్లువెత్తే సందేహాల వెనుక ఒక గంభీరమైన వ్యూహం దాగి ఉంది; గల్ఫ్ దేశాల్లో స్థిరపడిన 80 లక్షల మంది భారతీయుల ప్రాణరక్షణే మన దేశ ప్రథమ ప్రాధాన్యత. ఏ స్వల్ప తప్పిదమైనా వారి భద్రతను ప్రమాదంలోకి నెడుతుంది, అందుకే ప్రధాని మోదీ వహిస్తున్న ఈ మౌనం బలహీనత కాదు, అది ఒక ‘వ్యూహాత్మక నిశ్శబ్దం’. మన పౌరులను క్షేమంగా ఉంచుతూనే, తెర వెనుక నిశ్శబ్ద దౌత్యంతో పావులు కదపడం ఒక ఉన్నతమైన రాజనీతికి నిదర్శనం.
G. ప్రాపగండ యుద్ధం….
ప్రస్తుతం జరుగుతున్నది కేవలం తుపాకుల యుద్ధం కాదు, సమాచార యుద్ధం. అంతర్జాతీయ మీడియాలో అమెరికాకు జరిగిన నష్టం ఎక్కడా కనిపించడం లేదు. సైనికుల మరణాలను అమెరికా గోప్యంగా ఉంచుతోంది. ఇరాన్లో మరణాలను భారీగా చూపిస్తోంది. ప్రజల మనోబలాన్ని దెబ్బతీయడానికి చేసే ఈ ప్రయత్నాన్ని ‘సైకలాజికల్ వార్ఫేర్’ అంటారు. “నిజం” అనేది యుద్ధంలో మొదటి బాధితుడు అని అందుకే అంటారు పెద్దలు.
యుద్ధం అన్నది విజేతలను సృష్టించే వేదిక కాదు, అది కేవలం మృత్యుఘోషను మరియు ఛిద్రమైన బతుకుల నిశ్శబ్దాన్ని మాత్రమే మిగిల్చే ఒక రక్తపుటేరు; అగ్రరాజ్యాల అహంకారపు సెగలు, ప్రాంతీయ నేతల స్వార్థపు జ్వాలలు నేడు ప్రపంచాన్ని వినాశనం అంచున నిలబెడుతున్నాయి. ఆయుధాల సాక్షిగా శాంతిని స్థాపించలేమని చరిత్ర గాయపడిన ప్రతిసారీ నిరూపిస్తూనే ఉన్నా, మానవ ప్రాణం విలువను విస్మరించి పాలకుల అధికార దాహం సామాన్యుడి జీవితాన్ని బలిపీఠం ఎక్కిస్తోంది. సరిహద్దుల్లో మొదలయ్యే పోరాటం కంటే ముందు, స్వలాభం కోసం డ్రాయింగ్ రూమ్ చర్చల్లోనూ, ఓట్ల రాజకీయాల చదరంగంలోనూ పుట్టే కుట్రలే సమాజపు పునాదులను కదిలిస్తున్నాయి. చరిత్ర పుటలు రక్తంతో ఎర్రగా తడిసినా, అంతిమంగా మనిషిని రక్షించేది శాంతి మంత్రం మాత్రమేనని, అహంకారం ముందు మానవత్వం ఓడిపోకూడదని గ్రహించిన రోజే నాగరికతకు అసలైన విజయం లభిస్తుంది.
